Hasło „miasto na F” bywa w krzyżówkach podstępne, bo autorzy chętnie sięgają po krótkie, „poręczne” nazwy. Najczęściej trafiają się 8 odpowiedzi, od 3 do 9 liter, w tym zarówno miasta polskie, jak i zagraniczne (czasem także pod dawną nazwą).
(3 litery)
(4 litery)
(5 liter)
(8 liter)
(7 liter)
(7 liter)
(9 liter)
(9 liter)
FEZ
Fez to duże miasto w Maroku, jedno z najbardziej rozpoznawalnych historycznych ośrodków kraju. W krzyżówkach pojawia się jako klasyk „na 3 litery”.
Fez dał nazwę słynnemu nakryciu głowy: fezowi (czerwona czapka z frędzlem), co bywa dodatkową podpowiedzią w niektórych łamigłówkach.
Kontekst krzyżówkowy: często pada po prostu jako „miasto w Maroku”, „marokańskie miasto” albo „miasto na F (3)”. Uwaga na pisownię: w polskich krzyżówkach zwykle FEZ, nie „FES”.
FARO
Faro to miasto w Portugalii, kojarzone głównie z regionem Algarve i lotniskiem, które zna wielu urlopowiczów. Krótkie, wdzięczne cztery litery sprawiają, że wraca regularnie.
Ciekawostka: nazwa „Faro” bywa mylona w pamięci z „farem” (latarnią), bo po polsku „faro” brzmi jak coś związanego ze światłem—ale to po prostu nazwa miasta.
Kontekst krzyżówkowy: najczęściej „miasto w Portugalii”, „port w Portugalii”, „miasto w Algarve”.
FIUME
Fiume to dawna, włoska nazwa miasta Rijeka (dziś Chorwacja). W krzyżówkach lubiane, bo ma charakterystyczny układ liter i mieści się w 5 kratkach.
Ciekawostka: „fiume” po włosku znaczy dosłownie rzeka—stąd łatwo skojarzyć, dlaczego Rijeka (też „rzeka”) miała taką nazwę w czasach silnych wpływów włoskich.
Kontekst krzyżówkowy: pojawia się jako „dawna nazwa Rijeki”, „Rijeka dawniej”, „miasto nad Adriatykiem (dawniej)”. Jeśli definicja sugeruje historię lub „dawną nazwę”, to zwykle jest to strzał w dziesiątkę.
FROMBORK
Frombork to miasto na Warmii, najmocniej kojarzone z Mikołajem Kopernikiem i katedrą. To jedna z najczęstszych polskich odpowiedzi „na F”.
Ciekawostka: z Fromborkiem wiąże się nie tylko praca Kopernika, ale i fakt, że przez lata trwały poszukiwania miejsca jego pochówku—dopiero współczesne badania pozwoliły je sensownie potwierdzić.
Kontekst krzyżówkowy: „miasto Kopernika”, „warmijskie miasto”, „nad Zalewem Wiślanym” (czasem w takiej formie). Długość 8 liter często ratuje hasło, gdy krótsze „FEZ/FARO” nie pasują.
FUNCHAL
Funchal to stolica Madery (Portugalia). W krzyżówkach pojawia się zaskakująco często, bo jest dość znane turystycznie i ma wygodne 7 liter.
Ciekawostka: nazwa miasta pochodzi od portugalskiego słowa związanego z koprem włoskim (fenkułem), który miał tam rosnąć obficie.
Kontekst krzyżówkowy: „stolica Madery”, „miasto na Maderze”, „port na Maderze”. Jeśli w treści pada „wyspa”, „Atlantyk” albo „Madera”, zwykle chodzi właśnie o FUNCHAL.
FRAMPOL
Frampol to niewielkie miasto w woj. lubelskim, ale krzyżówkowicze znają je dobrze—właśnie dlatego, że jest krótkie i „krzyżówkowe”.
Kontekst krzyżówkowy: najczęściej po prostu „miasto na Lubelszczyźnie” albo „miasteczko w lubelskim”. Warto pamiętać, bo przy literach F-R-A… często wygrywa z zagranicznymi typami.
FLORENCJA
Florencja to słynne włoskie miasto w Toskanii, klasyk turystyczny i artystyczny. W krzyżówkach pojawia się regularnie, choć wymaga już 9 kratek.
Florencja bywa nazywana kolebką renesansu—to słowo czasem pojawia się w definicji jako dodatkowy trop.
Kontekst krzyżówkowy: „miasto nad Arno”, „w Toskanii”, „kolebka renesansu”, „miasto Medyceuszy”. Uwaga na skróty: raczej pełne FLORENCJA, nie „FIRENZE” (to włoska nazwa, w polskich krzyżówkach rzadsza).
FRANKFURT
Frankfurt (najczęściej chodzi o Frankfurt nad Menem) to jedno z najbardziej znanych miast Niemiec. W krzyżówkach lubiany, bo jest rozpoznawalny i ma charakterystyczne „-FURT”.
Ciekawostka: żeby odróżnić go od Frankfurtu nad Odrą, w polszczyźnie często dopowiada się „nad Menem” (a w skrótach: „Frankfurt n. Menem”).
Kontekst krzyżówkowy: „miasto nad Menem”, „niemieckie miasto-banków”, „siedziba ECB” (czasem bardzo skrótowo). Jeśli definicja wspomina Odrę, może chodzić o drugi Frankfurt, ale w krzyżówkach częściej wygrywa ten „nad Menem”.
